Các câu lạc bộ chỉ sinh hoạt hai lần
mỗi tháng, mỗi lần khoảng hơn một giờ đồng hồ nhưng đã cung cấp các thông tin
hữu ích và thiết thực trong việc chăm sóc, nuôi dưỡng con cái cho các bà
mẹ.
Sau trò chơi khởi động, các thành
viên cùng tìm hiểu các kiến thức cơ bản về chăm sóc con cái, chế độ dinh dưỡng
hay các bệnh thường gặp như tiêu chảy, sốt xuất huyết… và cùng trình diễn bữa
ăn mẫu. Các mẹ sẽ thay nhau chuẩn bị thực phẩm, tự tay nấu cháo cho con để các
thành viên trong câu lạc bộ cùng tham khảo, học hỏi và đóng góp ý kiến về cách
thức nấu, chế độ dinh dưỡng.
“Tôi đã biết cách
nuôi con”
Giun sẽ chui vào bụng trẻ bằng cách
nào? Điều này sẽ gây bệnh gì? Làm thế nào để phòng tránh giun? Một bữa ăn cho
trẻ cần những chất gì? Nấu như thế nào? Đó là những chủ đề được các chị em thảo
luận sôi nổi trong một buổi sinh hoạt tại thôn Hát 2, xã Hát Lừu, huyện Trạm
Tấu.
“Người dân ở đây vốn không có nhiều
kiến thức về ăn uống hợp vệ sinh, có những vấn đề đơn giản nhưng vẫn phải nói
đi nói lại nhiều lần. Các chủ đề của từng buổi sinh hoạt vì thế phải thật cụ
thể, chi tiết, gần gũi, có tranh ảnh minh hoạ sinh động,” ông Trịnh Văn Nghĩa,
Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Trạm Tấu chia sẻ.
Cũng theo ông Nghĩa, người dân có
tập tục trong hai tháng đầu sau khi sinh, người mẹ chỉ ăn cơm với muối. Họ cũng
không có thói quen ăn nhiều loại rau, chỉ ăn rau cải mèo. Trong nhà có trứng,
ngoài suối có cá nhưng cha mẹ không cho trẻ ăn vì sợ bị tanh.
“Chúng tôi cũng đã nỗ lực tuyên
truyền, nhưng từ khi có mô hình câu lạc bộ dinh dưỡng, nhận thức của người dân
trong chăm sóc trẻ đã tốt hơn rất nhiều. Câu lạc bộ do chính các chị em trong
bản tự tổ chức, tự sinh hoạt. Phụ nữ nói với nhau dễ hơn, thực tế hơn, nên
‘vào’ hơn,” ông Nghĩa chia sẻ.
Chị Hoàng Thị Luôn (24 tuổi, ở thôn
Hát 2, xã Hát Lừu) cho biết: “Trước đây, tôi chỉ cho con ăn cháo thịt, rau cải,
nhưng tham gia câu lạc bộ, bây giờ đã biết thêm dầu ăn, thêm gia vị, nấu cháo
cá, cháo lươn, tôm, bí để con có nhiều đạm và vitamin hơn.”
Chị Lò Thị Sơn, ở cùng thôn, cũng
vui vẻ khoe con chị đã tăng cân sau khi chị nấu ăn theo phương pháp mới. “Trước
đây, tôi chỉ nấu cháo cho con theo kinh nghiệm của ông bà dạy, chủ yếu chỉ có
cháo thịt. Lươn bắt được cũng không dám cho con ăn. Nhưng từ ngày được biết
kiến thức mới, tôi cho con ăn phong phú hơn, đủ rau, gia vị, dầu ăn. Cháo ngon
hơn, con ăn nhiều hơn,” chị Sơn nói.
![](/ImagerOldhttp://img.vietnamplus.vn/t660/Uploaded/thpwoht/2015_10_13/IMG_3360.JPG)
Các bà mẹ trẻ cùng
chia sẻ thức về chăm sóc con. (Ảnh: MT/Vietnam+)
Giảm số trẻ suy dinh dưỡng
Ngoài truyền thông về dinh dưỡng,
thực hành nấu cháo dinh dưỡng cho trẻ…, câu lạc bộ dinh dưỡng còn tổ chức mô
hình trồng vườn rau và nuôi gà, vịt trong các gia đình. Cân nặng của từng trẻ
được theo dõi chặt chẽ từng tháng.
Với những trẻ liên tục tăng cân hay
giảm cân, ban chủ nhiệm câu lạc bộ sẽ tiến hành đi thăm hộ gia đình. Nếu trẻ
giảm cân, ban chủ nhiệm sẽ tư vấn cho bà mẹ để điều chỉnh chế độ dinh dưỡng cho
trẻ, nếu trẻ tăng cân sẽ nêu gương tốt với các thành viên khác.
Theo chị Lò Thị Sen, Phó chủ tịch
Hội phụ nữ xã Hát Lừu, trong số 30 trẻ bị suy dinh dưỡng có mẹ tham gia câu lạc
bộ dinh dưỡng của xã, hiện có 18 trẻ đã tăng cân đạt chỉ tiêu, số trẻ suy dinh
dưỡng chỉ còn 12 trẻ.
Tuy chỉ sinh hoạt hai buổi mỗi tháng
nhưng để vận động được chị em tham gia không hề đơn giản do người dân bận bịu
công việc nương rẫy, không có thời gian.
Bên cạnh đó, do cha mẹ đi làm rẫy xa
vài ngày mới về, trẻ chủ yếu ở nhà với ông bà nên đối tượng vận động tham gia
câu lạc bộ ngoài cha mẹ còn có cả ông bà, những người trực tiếp chăm sóc trẻ.
“Trong các buổi sinh hoạt ở địa
phương, chúng tôi đều lồng ghép tuyên truyền về lợi ích của việc tham gia các
câu lạc bộ. Chúng tôi còn đến từng nhà để vận động, nhưng rất khó khăn,” chị
Sen cho biết.
“Ví dụ một gia đình ở Bản Lừu, có
con suy dinh dưỡng nặng, đã 3 tuổi mà chỉ hơn 7 kg. Tôi đến tận nhà vận động.
Người mẹ muốn đi, nhưng ông nội không đồng ý với lý do gia đình nhiều việc. Tôi
phải giải thích, vận động nhiều lần, mang cả tranh ảnh đến minh hoạ để thuyết
phục,” chị Sen kể.
Mô hình câu lạc bộ dinh dưỡng được
tổ chức Tầm nhìn Thế giới (World vison) triển khai tại 6 xã của Trạm Tấu từ năm
2012.
Anh Nguyễn Hải Đăng, Trưởng Chương
trình Phát triển vùng của Tổ chức Tầm nhìn Thế giới tại Trạm Tấu cho
biết, ban đầu, chỉ có 6 câu lạc bộ với số thành viên khiêm tốn. Sau 3 năm triển
khai, hiện đã có 25 câu lạc bộ với 534 thành viên là các bà mẹ, người chăm sóc
trẻ, số trẻ là 600 em từ 5 tuổi trở xuống.
Trên toàn quốc, tính đến năm 2014 đã
có 755 câu lạc bộ dinh dưỡng được Tổ chức Tầm nhìn Thế giới triển khai, nhằm
giúp phụ nữ nông thôn, miền núi học tập, chia sẻ kinh nghiệm và thực hành chăm
sóc con nhỏ. Riêng trong năm 2014, tại những địa phương nơi câu lạc bộ dinh
dưỡng hoạt động hiệu quả, thực hành dinh dưỡng của bà mẹ được cải thiện, tỷ lệ
trẻ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân giảm 3%.
“Chúng tôi mong các bà mẹ nuôi con
khoa học hơn, trẻ ăn ngon hơn, tăng cân tốt hơn. Mục tiêu của Tổ chức Tầm nhìn
Thế giới là đảm bảo an sinh cho trẻ, đặc biệt là trẻ em nghèo," anh Đăng
nói./